insight featured image
De veerkracht die ondernemers hebben laten zien de afgelopen maanden, heeft het MKB geholpen om het hoofd te bieden aan de enorme schok van de COVID-19-pandemie. Houden we deze veerkracht vast in de volgende fase van de crisis als de economie weer heropent?
Onderwerpen

De COVID-19 pandemie, de intelligente lockdown en economische gevolgen hebben het bedrijfsleven op totaal ongekende manier op de proef gesteld. Die impact zal waarschijnlijk nog jaren voelbaar zijn. Desondanks blijkt uit internationaal onderzoek van Grant Thornton (IBR) dat de wereldwijde middenmarkt relatief optimistisch is.

Hoewel meer dan 65% van de middelgrote bedrijven zei dat COVID-19 hun inkomsten voor 2020 zou raken, suggereren de resultaten dat de effecten op de middenmarkt niet de slechtste voorspellingen van de algemene economie volgen. Ter vergelijking - en in resultaten die gevonden zijn in verschillende sentimentonderzoeken van bedrijven van verschillende groottes - meldde CNBC's Global Q2 CFO Council Survey dat 88% van de CFO's een 'negatieve' of 'zeer negatieve' impact op hun bedrijf verwacht.

Hoewel de impact van de pandemie aanzienlijk was, zei minder dan 2% van de IBR-respondenten dat ze verwachten dat ze ermee zullen stoppen. Wereldwijd verwacht een op de drie bedrijven te blijven handelen op basis van hun bestaande financiële situatie, terwijl 38% zei dat ze kunnen blijven handelen met bestaande fondsen, maar kosten moeten besparen en/of moeten herstructureren. Iets minder dan 20% zei dat ze kostenbesparingen en herstructureringen zouden moeten aanvullen met toegang tot nieuwe financiering van geldschieters, investeerders of overheidssubsidies.

De resultaten suggereren dat veel bedrijven uit het middensegment de crisis hebben doorstaan met de veerkrachtigheid die eerder werd geïdentificeerd als een kenmerk van deze sector. Als we bekijken hoe de crisis het bedrijfsleven heeft beïnvloed,  toetsen we hoe de strategische beslissingen die vóór de crisis zijn genomen deze veerkrachtigheid hebben bevorderd wat bedrijven doen om zich voor te bereiden op herstel.

De middenmarkt reageerde snel op de crisis

IBR-gegevens bevestigen de veerkracht in het middensegment en tonen aandat de meeste ondernemingen stappen hebben gezet om de economische gevolgen van de pandemie het hoofd te bieden.

Bijna de helft (47%) heeft ingrijpende en fundamentele veranderingen aangebracht door hun bedrijfsstrategie aan te passen aan de veranderende handelsomgeving. Over het algemeen waren de bedrijven in sectoren waar aanzienlijke inkomstenverliezen werden verwacht, eerder geneigd om van strategie te veranderen.

Cashflowbeheer is van cruciaal belang geweest - en blijft dat. Overheden waren snel met het bieden van steun, en bedrijven gaven vooral de voorkeur aan overheidssteun boven externe financiering. Dit was waarschijnlijk te wijten aan de gunstigere voorwaarden voor overheidsfinanciering die bedrijven aanmoedigden om van dergelijke regelingen gebruik te maken, zelfs als hun bedrijf financieel levensvatbaar bleef. Wereldwijd heeft iets minder dan 33% van de bedrijven overheidssubsidies aangevraagd en 30% belastingvoordelen.

Bedrijven kozen voor het grootste deel een veelzijdige aanpak om de liquiditeit te waarborgen. Iets minder dan 30% van de bedrijven zettereserves om in werkkapitaal of deed een beroep op bankfaciliteiten. Meer dan 26% sprak met kredietverstrekkers over nieuwe kredieten en ongeveer 24% onderhandelde met hun klanten om ervoor te zorgen dat ze vroeg zouden betalen. Gevestigde bedrijven uit de Azie/Pacific-regio (APAC) vielen op doordat zij minder acties ondernamen rond cashmanagement dan in andere regio's. Aan de andere kant zagen we datmeer startende APAC-bedrijven het volledige scala aan beschikbare opties benutten

Gezien de aard van de pandemie is het niet verwonderlijk dat meer dan de helft van de bedrijven flexibel werken heeft geïmplementeerd, waarbij professionele en financiële dienstverleners deze stappen gemakkelijker konden nemen. Ondertussen bracht ongeveer 30% van de bedrijven wereldwijd de arbeidskosten omlaag door het loon, het personeelsbestand of beide te verlagen en sommige activiteiten te verminderen of op te schorten. In sommige gevallen werden deze acties gedwongen door lockdowns; in de sector consumentenproducten bijvoorbeeld, verminderde meer dan een derde van de bedrijven hun capaciteit, aangezien veel landen de niet-essentiële detailhandel stopzetten.

Veerkrachtigheid wordt een speerpunt in de strategie

De crisis heeft bedrijven gewezen op de noodzaak van toekomstig crisismanagement en de toepassing van technologie. Maar ookop digitale transformatie om continuïteit en de behoefte aan meer organisatorische flexibiliteit te waarborgen. Sommige gevolgen van de pandemie zullen blijvend zijn: meer dan een kwart van de bedrijven denkt dat ze in de toekomst enkele fundamentele veranderingen in hun producten en diensten zullen aanbrengen. De sectoren reizen en toerisme, Technologie, Media en Telecommunicatie (TMT) en mijnbouw zeiden allemaal dat dit een aandachtsgebied was voor verandering in de toekomst.

Meer dan een derde van de bedrijven wereldwijd, en met name in de landbouw- en productiesector, noemde veerkrachtigheid van de toeleveringsketen cruciaal voor de toekomstige strategie. De gevolgen van de crisis op China brachten al vroeg problemen voor de wereldwijde auto- en elektronische productie aan het licht. Een gelijk aantal bedrijven neemt nu al bestaande leveranciers onder de loep en maakt plannen om toeleveringsketens te mobiliseren ter voorbereiding op herstel.

Een van de sectoren die zeer actief op de pandemie reageerde, was de olie- en gassector. Als reactie op een scherpe daling van de prijzen van en de vraag naar fossiele brandstoffen, rapporteerde de sector hoge waarden over het hele scala aan beschikbare maatregelen om de invloed van de crisis te mitigeren. Professionele dienstverlening was even actief, terwijl nutsbedrijven - die mogelijk minder werden getroffen door lockdowns - tot de minst reactieve sectoren in de economie behoorden.

Voorkom risico’s bij het herstel

Wereldwijde lockdowns zijn in veel gebieden al aan het versoepelen, terwijl elders beperkingen opgeheven worden. Leiders kijken uit naar de herstelfase. Maar de overgang uit een crisis is vaak de meest kwetsbare periode voor een organisatie. Het opvoeren van inkooporders en het opbouwen van voorraden kan bedrijven snel overbelasten en de liquiditeit doen afnemen naarmate ze meer uitgeven om terug te keren naar een 'normaal' of groeipad.

Cashflow zal voor veel bedrijven een kritiek punt blijven wanneer ze deze nieuwe fase ingaan. Meer dan 40% van de bedrijven wereldwijd zei dat ze begonnen zijn met het plannen van financiële middelen om hen te helpen bij hun herstel. Het intrekken van overheidssteun en het afbouwen van bijvoorbeeld verlofregelingen zal bedrijven meer raken. Zij zullen ook in hun plannen rekening moeten houden met de betaling van belastingen en btw die in sommige landen werd uitgesteld na de pandemie.

Aangezien de crisis nog lang niet voorbij is, heeft bijna 50% van de bedrijven wereldwijd al plannen voor veiligheid op de werkplek nagedacht. Wanneer en hoe werknemers weer aan het werk gaan, is cruciaal om een uitbraak van een tweede golf te voorkomen, te mitigeren of om doorheen te werken.

Maar er zijn bemoedigende tekens dat de veerkrachtigheid en behendigheid die tijdens de pandemie kenmerkend waren voor de middenmarkt, nu worden toegepast op deze volgende fase. Ter voorbereiding op herstel onderzoeken veel bedrijven hoe ze scenarioplanning beter kunnen gebruiken en worstelen zij met werknemers- en leiderschapsuitdagingen.

Bedrijven denken ook goed na over hoe ze hun middelen kunnen inzetten om te zorgen voor een stabiel en winstgevend herstel in een turbulente economie. Meer dan 40% van de bedrijven zei dat ze zijn begonnen met het identificeren van die klanten en markten waar focus op ligt en waarvan de producten en diensten hen het beste zullen ondersteunen.

De nieuwe veerkrachtigheid

De wereldwijde pandemie en de daaruit voortvloeiende lockdowns hebben de middenmarkt op de proef gesteld als geen andere gebeurtenis sinds mensenheugenis. Veel bedrijven hebben een opmerkelijk aanpassingsvermogen getoond. De organisaties die het meest voorbereid waren, zijn positiever door het ergste van de crisis bewogen. Evenzo zullen waakzaamheid en behendigheid cruciaal zijn wanneer de wereldeconomie een nieuwe fase ingaat. Cashflowbeheer moet een aandachtspunt blijven om faillissementen te voorkomen. Ondertussen zullen operationele flexibiliteit, robuuste technologie en zorgvuldige planning voor talloze potentiële scenario's van cruciaal belang zijn om niet alleen bedrijven te beschermen, maar ook om ze te helpen groeien.

Praat met een Grant Thornton-adviseur bij u op locatie om te bespreken hoe u in deze uitdagende tijden de veerkrachtigheid van uw bedrijf kunt versterken.