Definitieve ESRS 2026 aangenomen: meer ruimte voor gerichte duurzaamheidsrapportage

Wil je meer weten over de CSRD? Lees dan het artikel ‘CSRD en CSDDD vereenvoudigd: wat betekenen de nieuwe Europese regels voor jouw organisatie?’.

De Europese Commissie heeft de herziene European Sustainability Reporting Standards (ESRS) definitief vastgesteld. De standaarden zijn op 21 september 2026 gepubliceerd in het Publicatieblad van de Europese Unie. De herziene ESRS treden op 10 november 2026 in werking en zijn verplicht voor boekjaren die beginnen op of na 1 januari 2027.

Wat verandert er?

De standaarden zijn korter en bevatten minder overlap.

De belangrijkste veranderingen zijn:

• Materialiteit staat nog meer centraal. Je duurzaamheidsverslag moet als geheel een getrouw beeld geven van de materiële effecten, risico’s en kansen. Niet-materiële informatie hoeft in principe niet te worden opgenomen. Aanvullende bedrijfsspecifieke informatie blijft nodig als de ESRS een materieel onderwerp onvoldoende afdekken.
• Je krijgt meer ruimte bij de dubbele materialiteitsanalyse. Naast een analyse van afzonderlijke effecten, risico’s en kansen kun je een top-downbenadering gebruiken. Je start dan bijvoorbeeld bij je strategie, bedrijfsmodel, sectoren, landen en waardeketen. Alleen waar dat nodig is, verdiep je de analyse verder. Je kunt beide benaderingen ook combineren.
• Informatie uit de waardeketen wordt praktischer. Je hoeft niet altijd rechtstreeks informatie bij iedere partij in de waardeketen op te vragen. Onder voorwaarden kun je werken met bijvoorbeeld sectordata, regionale gemiddelden, steekproeven en schattingen. Je moet wel uitleggen welke keuzes en aannames je gebruikt.
• Je krijgt meer mogelijkheden voor vereenvoudiging. Onder voorwaarden bevatten de herziene ESRS specifieke vereenvoudigingen voor onder meer rapportagegrenzen, acquisities, desinvesteringen, gezamenlijke activiteiten en situaties waarin betrouwbare gegevens niet zonder onevenredige inspanning beschikbaar zijn.
• Je krijgt meer vrijheid in de opbouw van het verslag. Je kunt gemotiveerd afwijken van de standaardindeling. Ook kun je bijvoorbeeld een managementsamenvatting en aparte bijlagen gebruiken. Informatie over de EU Taxonomie mag je in een aparte bijlage bij het bestuursverslag opnemen.

Ondernemingen krijgen meer ruimte voor professionele oordeelsvorming, maar moeten kunnen uitleggen welke keuzes zij hebben gemaakt, waarom die keuzes passend zijn en welk effect vereenvoudigingen of scopebeperkingen op de gerapporteerde informatie hebben.

Wat betekent dit voor ondernemingen?

De herziene ESRS geven je meer ruimte om te focussen op informatie die echt relevant is. Dat maakt rapporteren eenvoudiger, maar vraagt ook om duidelijke keuzes en een goede onderbouwing.

Voor boekjaren die beginnen in 2026 geldt een overgangsregeling waarmee ondernemingen kunnen kiezen tussen:

ESRS-40a voor organisatie buiten de EU gevestigd, maar met significante aanwezigheid in de EU

EFRAG werkt daarnaast ook aan de ESRS-40a exposure draft. Deze aparte standaard is bedoeld voor bepaalde ondernemingen van buiten de Europese Unie met aanzienlijke activiteiten binnen de EU. ESRS-40a is nog niet definitief. De publieke consultatie loopt tot en met 31 oktober 2026. EFRAG verwacht in januari 2027 technisch advies aan de Europese Commissie te geven. Houd deze ontwikkeling daarom goed in de gaten als jouw organisatie buiten de EU is gevestigd, maar wel een significante aanwezigheid in de Europese Unie heeft. Zodra ESRS-40a definitief is, lees je op onze website wat de nieuwe standaard voor jouw organisatie betekent.

Kijk daarom opnieuw naar je dubbele materialiteitsanalyse, datapunten, informatie uit de waardeketen en interne beheersing. Bepaal ook op tijd welke overgangsroute het beste aansluit bij jouw situatie.

Voor ondernemingen die niet onder de CSRD vallen, is inmiddels ook de Voluntary Standard definitief. Deze vrijwillige standaard biedt een alternatief voor organisaties die wel duurzaamheidsinformatie willen rapporteren, maar niet onder de wettelijke rapportageverplichtingen vallen. Daarnaast biedt de Voluntary Standard organisaties een strategische kans om transparantie te bieden over hun duurzaamheidsinspanningen en zich voor te bereiden op toenemende informatieverzoeken vanuit klanten, financiers en andere stakeholders in de waardeketen.

Wil je weten wat de definitieve ESRS 2026 betekenen voor jouw duurzaamheidsrapportage? We helpen je graag om de impact op je huidige aanpak in kaart te brengen en je voor te bereiden op de nieuwe standaarden.

Neem contact op