Duurzaam doorpakken

Duurzaamheid staat wereldwijd onder druk. Politieke onrust, economische onzekerheid en maatschappelijke verdeeldheid zorgen ervoor dat organisaties twijfelen: doorgaan of afschalen? Toch laat het nieuwste onderzoek van Grant Thornton, het International Business Report (IBR) een ander beeld zien. Van april tot juni 2025 werden in 35 markten wereldwijd ruim 15.000 ondernemers en bestuurders van organisaties in de mid-market (50-500 medewerkers en een jaaromzet van 10-500 miljoen) bevraagd over het thema duurzaamheid.

De wereldwijde mid-market kiest niet voor terughoudendheid, maar voor vooruitgang. Ze zien duurzaamheid niet als een verplicht vinkje, maar als een strategische route naar groei, winstgevendheid en internationale expansie. In dit artikel lees je hoe deze bedrijven duurzaamheid verankeren in hun bedrijfsvoering. Hoe ze rapporteren, investeren en innoveren. Hoe ze omgaan met veranderende regelgeving en hoe ze barrières omzetten in kansen.

De belangrijkste drijfveren voor investeringen in duurzaamheid zijn concurrentiedruk en reputatie. Beide worden door meer bedrijven genoemd dan vorig jaar (respectievelijk 41,6% versus 31,3% en 38,0% versus 31,9%), wat wijst op een sterkere focus op hoe duurzaamheid helpt om klanten te winnen en concurrenten voor te blijven. 

Een van de redenen waarom zoveel mid-market bedrijven investeren in duurzaamheidsinitiatieven, is dat zij een duidelijke link zien tussen duurzaamheid en langetermijnrendement. Meer dan de helft (54 procent) van de ondervraagden wereldwijd is ervan overtuigd dat duurzaamheid op termijn de winstgevendheid en omzet (51,3 procent) zal verhogen. In Nederland is dat standpunt iets voorzichter: 35,8 procent gelooft dat duurzaamheid op termijn de winstgevendheid zal verhogen en 41,8 procent gelooft dat duurzaamheid op termijn de omzet zal verhogen.

De recente ontwikkelingen in Europa waarbij veel duurzaamheidswetgeving onder druk staat, zorgt voor een onzeker scenario voor bedrijven. Dit kan van invloed zijn op het sentiment. Twee procent van de ondernemers en bestuurders wereldwijd gelooft niet dat duurzaamheid bijdraagt aan het realiseren van commerciële doelstellingen.  

Opvallend is dat commerciële motieven zwaarder wegen dan regelgeving. Bedrijven worden vooral gedreven door kansen, niet door verplichtingen.

Waar wordt in geïnvesteerd?

Van de Nederlandse organisaties die in het tweede kwartaal van 2025 aangeven hun investering in duurzaamheid gelijk te willen houden (37,3 procent) of te willen verhogen (43,4 procent) zijn dit de onderwerpen waarin zij (blijven) investeren:

Duurzame energie staat wereldwijd bovenaan met 43,5 procent. Dit komt waarschijnlijk doordat duurzame energie en het terugdringen van CO₂-uitstoot vaak een eenvoudige en kostenefficiënte manier zijn om de duurzaamheid van een bedrijf te verbeteren. Afhankelijk van het land kunnen groenere energiebronnen bovendien (fiscale) voordelen opleveren, De ondervraagden in Nederland geven aan het meest te investeren in afvalverwerking en –reductie, diversiteit en inclusie en duurzaam inkopen/ketentransformatie.

Uit het onderzoek blijkt dat bedrijven politieke verschuivingen niet negeren, maar juist de commerciële kansen ervan omarmen. Zo geeft 34,5 procent van de middelgrote bedrijven aan dat de versoepeling van regelgeving, zoals de ingeperkte reikwijdte van CSRD, beter aansluit bij de behoeften. En 33,1 procent voelt zich opgelucht door de voorgestelde veranderingen.

Volgens onze experts komt dat doordat eerdere duurzaamheidsregels vaak te veel tegelijk wilden en daarmee bedrijven eerder belemmerden dan stimuleerden. 

Groei in nieuwe markten 

Een commercieel doel of strategie die wordt ondersteund door het nieuwe regelgevingslandschap is marktuitbreiding. Voor organisaties die internationaal willen groeien, blijft het essentieel om te voldoen aan de eisen van meerdere jurisdicties. Wereldwijd geeft bijna twee op de vijf bedrijven (43,1 procent) aan dat duurzaamheid helpt bij het verbeteren van exportmogelijkheden. De Nederlandse mid-market is daar iets minder positief over met 34,3 procent.  

Deze groeidoelstelling wordt versterkt door de recente vermindering van rapportageverplichtingen: internationale markten, met name in Europa, zijn nu toegankelijker. Organisaties kunnen daardoor minder middelen besteden aan compliance en meer aan andere onderdelen van hun marktstrategie, zoals marketing en operations.

Het is belangrijk om hierbij de kanttekening te plaatsen dat gedurende dit onderzoek de importtarieven van de Verenigde Staten nog niet waren geïntroduceerd. 

Geloofwaardigheid op het gebied van duurzaamheid, opgebouwd via rapportage, is bovendien een krachtig middel om merkreputatie te versterken in nieuwe markten. Uit ons onderzoek blijkt dat 49,8 procent van de organisaties wereldwijd vindt dat duurzaamheid internationale expansie mogelijk maakt (versus 41,8 procent in Nederland). Organisaties die van plan zijn hun afzetmarkten uit te breiden, noemen ‘merkreputatie’ vaker dan gemiddeld als belangrijkste reden voor hun investering in duurzaamheid. 

Bedrijven en consumenten werken graag met merken die ‘het goede doen’. Voor nieuwkomers is aantoonbare duurzaamheid een cruciale troef om nieuwe markten te betreden 

Wereldwijd zien middelgrote bedrijven duurzaamheid steeds vaker als hefboom voor operationele verbetering. Gevraagd naar welke doelen makkelijker haalbaar zijn door meer inzet op duurzaamheid, noemden zij het verbeteren van de keten het vaakst (53,8%). Vooral bedrijven in de bankensector (64,9%), private equity (64,7%) en technologie (65,5%) zijn uitgesproken positief over de impact van duurzaamheid op hun keten. Niet verrassend: deze sectoren opereren wereldwijd. Techbedrijven laten onderdelen produceren en verschepen vanuit verschillende landen, terwijl banken en investeerders afhankelijk zijn van een internationaal kapitaalnetwerk. In Nederland wordt het aantrekken van personeel gezien als het belangrijkste operationele doel waar duurzaamheid aan bijdraagt.

Deze voorbeelden uit sterk geglobaliseerde sectoren illustreren hoe duurzaamheid groei en expansie mogelijk maakt voor álle middelgrote bedrijven. Voldoen aan internationale duurzaamheidsstandaarden en een geloofwaardig duurzaam merk neerzetten zijn inmiddels cruciale voorwaarden voor markttoegang, samenwerkingen én het aantrekken van investeerders en klanten.

Terwijl politieke leiders en toezichthouders zoeken naar manieren om economische groei te combineren met duurzaamheidsdoelen, biedt de mid-market een deel van de oplossing. Maar dan moet haar werk erkend, ondersteund en benut worden.

Door betrokkenheid, samenwerking en open dialoog kan de mid-market haar duurzaamheidsreis voortzetten. Als dat lukt, plukken toekomstige generaties de vruchten van groei en duurzaamheid.